Net een boeiend boek gelezen over de rol van de media bij vredesprocessen. De media is van grote invloed – dat zal niemand verrassen. Ze bepaalt mede de kaders van een proces, ze oefent invloed uit op het debat, ze kan de standpunten van de betrokkenen beïnvloeden en bepaald mede de legitimiteit van verschillende partijen.
Meestal is de invloed negatief – ook dat zal niemand verrassen. Dat komt o.a. omdat de claim van objectiviteit niet deugd – zegt Wolfsfeld. Journalistiek is namelijk meestal conflict-georiënteerd. Langdurige (vaak ook nog geheime) onderhandelingen zijn niet interessant en worden daarom minder gecoverd.
Maar het kan ook anders. In ieder geval wordt de negatieve impact kleiner als het vredesproces breed gedragen wordt, er weinig incidenten zijn, er weinig druk is voor sensatie-verhalen en er veel gedeelde nieuwsorganen zijn.
Dat hangt dus van de situatie af, maar daar ligt ook een taak voor journalisten, denkt hij. ‘Journalists have an ethical obligation to encourage reconciliation among hostile populations.’
Hij noemt meerdere concrete voorstellen waardoor journalisten – zonder dat ze activist hoeven te worden – een positieve bijdrage kunnen leveren aan vredesprocessen:
- stimuleer ‘shared media’. Dat wil zeggen, zorgen dat niet iedere partij enkel het nieuws van zijn eigen groep krijgt. Wissel correspondenten uit, ga met journalisten van andere organen in gesprek, enz.
- trek ten strijde tegen sensationalisme.
- houd je professionele journalistieke waarden hoog. Daarbij merkt hij dus op: ethics is more than objectivity.
Hij heeft drie vredesprocessen onderzocht (Het Oslo vredesproces (Israel/Palestina), de Goede Vrijdag akkoorden (Noord-Ierland) en het vredesproces tussen Israel en Jordanië).
Media and the path to peace
Gadi Wolfsfeld (Associate professor of political science and communication at the Hebrew University of Jerusalem)
Cambridge university press, 2004
ISBN: 0521538629
